WhatsApp No:
Yurtdışında eğitim almak isteyen öğrencilerin karşısına çıkan sınavlar iki gruba ayrılır: İngilizce seviyesini ölçenler ve akademik yeterliliği ölçenler. Hangisine gireceğiniz ülkeye, üniversiteye ve bölüme göre değişir; tek bir standart yoktur.
Son iki yılda bu sınavların çoğu köklü biçimde değişti. TOEFL Ocak 2026'da baştan tasarlandı. SAT 2024'ten beri dijital ve adaptif. GMAT kompozisyon bölümünü kaldırdı, GRE süresini yarıya indirdi. İtalya'da İngilizce verilen lisans programları için CEnT-S adında yepyeni bir sınav devreye girdi. İnternette bulacağınız pek çok Türkçe kaynak hâlâ eski formatları anlatıyor; aşağıdaki bilgiler 2026 itibarıyla günceldir.
Genel Bir Bakış
TOEFL iBT — Dil sınavı, ~90 dakika, 1.0–6.0 bant (ve 0–120), 2 yıl geçerli
IELTS Academic — Dil sınavı, ~2 saat 45 dakika, 1–9 bant, 2 yıl geçerli
Duolingo English Test — Dil sınavı, ~1 saat, 10–160 puan, 2 yıl geçerli
PTE Academic — Dil sınavı, ~2 saat, 10–90 puan, 2 yıl geçerli
SAT — Lisans başvurusu, 134 dakika, 400–1600, 5 yıl geçerli
CEnT-S — Lisans başvurusu (İtalya), 110 dakika, ceza puanlı, 1 yıl geçerli
GRE — Lisansüstü başvurusu, ~2 saat, 260–340, 5 yıl geçerli
GMAT Focus — MBA / işletme, 2 saat 15 dakika, 205–805, 5 yıl geçerli
DİL SINAVLARI
TOEFL iBT
TOEFL, ana dili İngilizce olmayan öğrencilerin İngilizce düzeyini ölçen sınavdır. Özellikle Amerika ve Kanada üniversitelerinde yaygın olarak istenir.
21 Ocak 2026'da sınav baştan tasarlandı. Güncel format:
- Toplam süre yaklaşık 90 dakika, ara verilmiyor
- Bölüm sırası sabit: Okuma, Dinleme, Konuşma, Yazma
- Okuma ve Dinleme bölümleri adaptif
- Puanlama 1.0–6.0 bant sistemine geçti; 2026–2028 geçiş döneminde eski 0–120 ölçeği de raporda gösteriliyor
Adaptif yapının önemli bir sonucu var: ilk aşamada kolay soru havuzuna yönlendirilirseniz, sonrasında ne kadar doğru yaparsanız yapın en yüksek bandı alamazsınız. Sınavın başı, soru sayısındaki payından çok daha belirleyicidir.
Ücret ülkeye göre değişmekle birlikte 200 USD civarındadır. Sonuçlar birkaç gün içinde açıklanır ve iki yıl geçerlidir. Kayıt ETS'nin sitesinden online yapılır.
Yeni formatın bölüm bölüm anlatımı için AxoPrep'in TOEFL sayfasına bakabilirsiniz.
IELTS
IELTS, İngilizce'nin geçerli olduğu ortamlarda eğitim almak veya çalışmak isteyenlerin dil seviyesini ölçer. British Council, IDP ve Cambridge tarafından ortaklaşa yürütülür. İngiltere, Avustralya, Kanada ve Yeni Zelanda başta olmak üzere çok geniş bir kabul ağı vardır; UKVI vize başvurularında belirli kategorilerde şart koşulur.
İki türü vardır: Academic ve General Training. Üniversite veya yüksek lisans başvurusu yapacak öğrencilerin Academic IELTS'e girmesi gerekir.
Dört bölümden oluşur: Dinleme, Okuma, Yazma, Konuşma. Her bölüm ve genel sonuç 1–9 arası bant puanla değerlendirilir. Konuşma bölümü gerçek bir sınav görevlisiyle yapılır; bu, IELTS'i bilgisayara konuşarak cevap verilen sınavlardan ayıran en belirgin özelliktir.
Sınav bilgisayarda veya kâğıt üzerinde alınabilir. Bilgisayar versiyonunda sonuçlar 3–5 gün, kâğıt versiyonunda 13 gün içinde açıklanır. Sonuçlar iki yıl geçerlidir.
Pek çok ülkede One Skill Retake seçeneği vardır: tek bir bölümden istediğiniz puanı alamadıysanız sadece o bölümü tekrar alabilirsiniz. Tüm sınavı yeniden vermek zorunda kalmazsınız.
Kayıtlar British Council ve IDP üzerinden online yapılır. Türkiye'de İstanbul, Ankara, İzmir başta olmak üzere birçok şehirde uygulanır.
Bölüm bölüm ücretsiz deneme testleri için AxoPrep'in IELTS pratik sayfasını kullanabilirsiniz.
Duolingo English Test (DET)
DET, son yıllarda hızla yaygınlaşan bir dil sınavıdır. Bugün Amerika, Kanada, İngiltere ve Avrupa'daki binlerce üniversite tarafından kabul edilmektedir.
Öne çıkan tarafı pratikliğidir: sınav merkezine gitmeye gerek yoktur, evden bilgisayarla alınır, yaklaşık bir saat sürer, sonuçlar genellikle birkaç gün içinde açıklanır. Ücreti TOEFL ve IELTS'in belirgin biçimde altındadır. Puanlama 10–160 arası bir ölçek üzerindendir.
Sınav uyarlanabilir yapıdadır; verdiğiniz cevaplara göre soruların zorluğu değişir. Bu nedenle klasik deneme sınavı mantığıyla hazırlanmak yetmez, soru tiplerine ayrı ayrı çalışmak gerekir.
Dikkat: kabul yaygın olsa da evrensel değildir. Başvuracağınız üniversitenin DET'i kabul edip etmediğini ve istediği minimum puanı mutlaka önceden kontrol edin.
Soru tipleri ve puanlama için AxoPrep'in DET sayfasına bakabilirsiniz.
PTE Academic
PTE Academic, dört dil becerisini ölçen, tamamen bilgisayar tabanlı bir sınavdır. ÖSYM denkliği bulunmaktadır. Yurtdışı eğitim başvurularının yanı sıra Avustralya göçmenlik ve vize başvurularında, yurt içinde yüksek lisans, doktora ve hazırlık atlama başvurularında kullanılabilir.
Avantajları: seans sıklığı yüksektir, sınava 24 saat kalana kadar kayıt yapılabilir, sonuçlar genellikle 48 saat içinde açıklanır ve değerlendirme yapay zekâ sistemiyle yapıldığı için değerlendirici farkından kaynaklanan sapma yoktur.
Puanlama 10–90 arasındadır, sınav yaklaşık iki saat sürer. Başvurular pearsonpte.com üzerinden yapılır.
TOEIC
TOEIC iş İngilizcesine yöneliktir ve akademik başvurulardan çok kurumsal işe alım ve terfi süreçlerinde kullanılır. Okuma 75, dinleme 45 dakika sürer, en yüksek puan 990'dır. Üniversite başvurusu yapacaksanız TOEIC genellikle kabul edilmez; TOEFL, IELTS, DET veya PTE'ye yönelmeniz gerekir.
LİSANS BAŞVURU SINAVLARI
SAT
SAT, başta Amerika olmak üzere birçok ülkede lisans başvurularında kullanılır. 2024'ten itibaren tamamen dijital hale geldi ve yapısı değişti. Kâğıt sınava göre hazırlanmış kaynaklar bugünkü sınavı anlatmıyor.
Güncel yapı:
- İki bölüm: Reading and Writing ile Math
- Her bölüm iki modülden oluşur; toplam 98 puanlanan soru ve 134 dakika
- Math bölümünün tamamında hesap makinesi serbest, uygulamanın içinde grafik hesap makinesi bulunur
- Puanlama her bölüm için 200–800, toplam 400–1600
En kritik özelliği adaptif olmasıdır. Her dersin ilk modülü herkes için aynıdır; bu moduldeki performansınız ikinci modülün hangi havuzdan geleceğini belirler. Zor havuza yönlendirilmezseniz kalan soruların hepsini doğru yapsanız bile üst puanlara ulaşamazsınız.
Bir diğer önemli nokta: SAT'ta yanlış cevap ceza getirmez. Boş bırakılan soruyla yanlış cevaplanan soru aynı değerdedir, dolayısıyla hiçbir soruyu boş bırakmanın mantığı yoktur. Bu, aşağıda anlatacağımız CEnT-S'in tam tersidir ve iki sınava birden hazırlanan öğrencilerin en sık yaptığı hata, birinin alışkanlığını diğerine taşımaktır.
SAT Subject Tests (eski adıyla SAT II) 2021'de kaldırılmıştır; artık böyle bir sınav yoktur.
Modül yapısı, puanlama ve ücretsiz deneme sınavı için AxoPrep'in SAT sayfasına ve SAT deneme sınavına bakabilirsiniz.
CEnT-S
CEnT-S, İtalya'daki üniversitelerin İngilizce verilen lisans programları için kullandığı giriş sınavıdır. TOLC ailesini yürüten CISIA tarafından uygulanır. Kasım 2025'te devreye girmiş ve English TOLC-I, English TOLC-E ve English TOLC-F sınavlarının üçünü birden tek bir sınavla değiştirmiştir. Mühendislik, temel bilimler, biyoloji, eczacılık, ekonomi, psikoloji ve ziraat programları kabul etmektedir.
Beş bölümden oluşur ve bölümler sabit sırayla ilerler:
Matematik — 15 soru, 30 dakika
Metin ve veri üzerinde akıl yürütme — 15 soru, 30 dakika
Biyoloji — 10 soru, 20 dakika
Kimya — 10 soru, 20 dakika
Fizik — 5 soru, 10 dakika
Toplam 55 soru, 110 dakika. Her bölümde soru başına tam iki dakika düşer.
En kritik iki kuralı şudur. Birincisi, bölümler tek yönlüdür: bir bölümden çıktığınızda o bölüm kapanır, geri dönemezsiniz. Bölümü erken bitirirseniz kalan süre yanar, sonrakine aktarılmaz. İkincisi, yanlış cevap ceza getirir: doğru 1 puan, boş 0 puan, yanlış eksi 0,25 puandır.
Beş şıklı bir soruda çeyrek puan cezasıyla kör tahminin beklenen getirisi tam olarak sıfırdır: beşte bir ihtimalle bir puan kazanır, beşte dört ihtimalle çeyrek puan kaybedersiniz. Ancak tek bir şıkkı bile eleyebildiğiniz anda tahmin lehinize dönmeye başlar. Bu hesabı bilmek, kaç soruyu boş bırakacağınıza karar verirken doğrudan puanınızı etkiler.
Sınava hesap makinesi, formül kâğıdı veya periyodik tablo götürülemez. Ezberlemeniz beklenemeyecek değerler, bağıl atom kütlesi gibi, sorunun içinde verilir.
Sonuçlar açıklanırken CISIA her bölüme bir normalizasyon katsayısı ekler. Bu katsayı o dönem sınava giren herkesin performansına bağlı olduğu için önceden bilinemez ve normalize puan 55'i aşabilir. Dönem kapanmadan size normalize puan söyleyen kaynaklar tahmin yürütüyor demektir.
Ücreti 55 avrodur. Kasım–Ekim arasında dört makro dönemde toplam on bir sınav günü vardır; her makro dönemde bir kez girilebilir. Sonuç, 1 Kasım–31 Ekim arasındaki dönem boyunca katılımcı tüm üniversitelerde geçerlidir.
CEnT-S Türkiye'de henüz çok az bilinen bir sınav olduğu için doğru kaynak bulmak zordur. Yapı ve müfredat için AxoPrep'in CEnT-S sayfasına, puanlama ve tahmin stratejisinin ayrıntılı anlatımı için CEnT-S puanlama sayfasına, gerçek süre ve ceza kurallarıyla çalışan ücretsiz deneme sınavı için CEnT-S deneme sınavına bakabilirsiniz.
LİSANSÜSTÜ BAŞVURU SINAVLARI
GRE General Test
GRE, mühendislik, temel bilimler ve sosyal bilimler başta olmak üzere geniş bir yüksek lisans ve doktora yelpazesinde istenir.
Eylül 2023'te kısaltıldı. Güncel yapı:
- Toplam süre yaklaşık 1 saat 58 dakika (önceden yaklaşık 4 saatti)
- Sözel Akıl Yürütme: 130–170
- Sayısal Akıl Yürütme: 130–170 (ekranda hesap makinesi verilir)
- Analitik Yazma: 0–6, tek kompozisyon (önceden iki taneydi)
- Puanlanmayan deneme bölümü tamamen kaldırıldı
Toplam puan sözel ve sayısal bölümlerin toplamıdır: 260–340. Analitik yazma ayrı raporlanır ve çoğu program tarafından daha az ağırlıkla değerlendirilir.
Sınav bilgisayarda uygulanır, tarihi kendiniz belirlersiniz, sonuçlar beş yıl geçerlidir.
GRE Subject Testleri belirli bir bilim dalındaki bilginizi ölçer ve ayrı alınır; her programda istenmez.
GMAT
GMAT, işletme yüksek lisansı ve MBA başvurularında kullanılır. Kasım 2023'ten itibaren tek geçerli format GMAT Focus Edition'dır; eski format artık uygulanmamaktadır.
Güncel yapı:
- Üç bölüm, her biri 45 dakika: Sayısal Akıl Yürütme, Sözel Akıl Yürütme, Data Insights
- Toplam 2 saat 15 dakika, bir adet isteğe bağlı 10 dakikalık ara
- Kompozisyon (AWA) bölümü tamamen kaldırıldı
- Bölüm sırasını kendiniz seçebilirsiniz
- Bölüm içinde işaretlediğiniz soruları geri dönüp değiştirebilirsiniz
Puanlama 205–805 arasıdır ve eski 200–800 ölçeğiyle doğrudan karşılaştırılamaz. Kabaca 655 puan, eski sistemdeki 700 puana denk gelir. İnternette bulacağınız eski hedef puan tavsiyeleri bu yüzden yanıltıcı olabilir; başvuracağınız okulun yayımladığı güncel medyan puana bakın.
GMAT'ta yanlış cevap ceza getirmez, hiçbir soruyu boş bırakmamak gerekir. Sınav soru düzeyinde adaptiftir. Yılda en fazla beş kez girilebilir.
Çoğu işletme programı artık GRE'yi de kabul etmektedir. Yalnızca işletme okullarına başvuruyorsanız GMAT, farklı alanlara da başvurma ihtimaliniz varsa GRE daha esnek bir tercihtir.
ÖZEL ALAN SINAVLARI
LSAT — Hukuk fakültesi başvurularında istenir. Metinleri anlama, analitik akıl yürütme ve mantıksal çıkarım becerilerini ölçer. LSAC üyesi yüzlerce hukuk fakültesi kabul eder. www.lsac.org
USMLE — Amerika'da hekimlik yapabilmek veya tıp eğitiminin denkliğini alabilmek için gereken çok aşamalı sınavdır. www.usmle.org
ÜLKEYE GÖRE HANGİ SINAV
Amerika (lisans) — Dil sınavı ve çoğu üniversitede SAT. Test-optional politikası uygulayan okul sayısı artıyor, ancak iyi bir SAT puanı hâlâ başvuruyu güçlendiriyor.
Amerika (lisansüstü) — Dil sınavı ve programa göre GRE veya GMAT.
İngiltere (lisans) — Çoğu durumda yalnızca dil sınavı. Bazı üniversite ve bölümler kendi giriş sınavlarını uygular. A-Level veya IB alan öğrenciler için ayrı bir başvuru yolu vardır.
İtalya (İngilizce lisans programları) — CEnT-S ve dil sınavı. Bazı üniversiteler SAT'ı alternatif olarak kabul etmektedir; Politecnico di Milano bunlardan biridir. Tıp için IMAT ayrı bir sınavdır.
Almanya — Dil sınavı ve çoğu durumda TestAS. Alman üniversiteleri Türkiye'den başvurularda YKS sonucu isteyebilen istisnalar arasındadır.
Avustralya ve Kanada — Dil sınavı. IELTS ve PTE bu ülkelerde göçmenlik başvurularında da kullanıldığı için tercih edilebilir.
Hollanda, İspanya, Polonya ve diğer Avrupa ülkeleri — Genellikle dil sınavı yeterlidir; bölüme göre ek sınav istenebilir.
SIKÇA SORULAN SORULAR
TOEFL mı IELTS mi girmeliyim?
Başvuracağınız üniversitenin kabul ettiği sınava. İkisi de çok geniş kabul görüyor, aralarındaki fark çoğunlukla formatla ilgili. Konuşma bölümünde gerçek bir insanla konuşmayı tercih ediyorsanız IELTS, bilgisayara cevap vermek size daha rahat geliyorsa TOEFL. TOEFL'ın 2026 formatı ayrıca çok daha kısa, yaklaşık 90 dakika.
Duolingo English Test yeterli mi?
Başvuracağınız üniversite kabul ediyorsa evet. Kabul yaygınlaştı ama evrensel değil, özellikle bazı köklü üniversiteler ve vize başvuruları hâlâ TOEFL veya IELTS istiyor. Üniversitenin kabul listesini ve minimum puanını kontrol etmeden DET'e yönelmeyin.
SAT'ta yanlış cevap doğruyu götürür mü?
Hayır. SAT'ta yanlış cevabın cezası yoktur, boş bırakmakla yanlış yapmak aynı sonucu verir. Bu nedenle hiçbir soruyu boş bırakmamalısınız. CEnT-S'te ise durum tam tersidir: yanlış cevap çeyrek puan kaybettirir.
CEnT-S nedir, TOLC'un yerine mi geçti?
CEnT-S, İtalya'da İngilizce verilen lisans programlarının giriş sınavıdır ve Kasım 2025'te English TOLC-I, English TOLC-E ve English TOLC-F sınavlarının yerini almıştır. İtalyanca programlar için TOLC sınavları kullanılmaya devam etmektedir.
Sınav sonuçları ne kadar geçerli?
Dil sınavlarının çoğu iki yıl. SAT, GRE ve GMAT beş yıl. CEnT-S sonucu 1 Kasım–31 Ekim arasındaki dönem boyunca geçerlidir. Çok erken alınan bir dil sınavı, başvuru anında geçerliliğini yitirmiş olabilir.
Kaç kez sınava girebilirim?
IELTS ve TOEFL'da sınır yoktur, aralarında kısa bekleme süreleri vardır. GMAT'a yılda en fazla beş kez girilebilir. CEnT-S'e her makro dönemde bir kez, yılda dört kez girilebilir.
Ne zaman sınava girmeliyim?
Başvuru dönemi geldiğinde puanların elinizde olması gerekir. Sınav takvimleri sınırlıdır, puanınızı beğenmezseniz tekrar girecek süreniz kalmalıdır. Genel kural: hedeflediğiniz başvuru tarihinden en az altı ay önce ilk denemenizi yapmış olmak.
Hem SAT hem CEnT-S'e hazırlanabilir miyim?
Evet, ancak puanlama mantıkları zıt olduğu için stratejinizi ayrı tutmanız gerekir. SAT'ta her soruya cevap vermek doğruyken, CEnT-S'te eleyemediğiniz soruyu boş bırakmak daha güvenlidir. İki sınava birden hazırlanan öğrencilerin en sık yaptığı hata, birinin alışkanlığını diğerine taşımaktır.
Hangi sınava gireceğinize karar veremiyorsanız veya hedef üniversitenizin şartlarını netleştirmek istiyorsanız Bilgi İstek Formumuzu doldurarak bizimle iletişime geçebilirsiniz.
